U KUNT ONS BEREIKEN VIA EMAIL EN TELEFOON

NL | EN

Onze Actualiteiten

‘Salderen maakt thuisaccu onrendabel’

20 december 2016

De huidige positie van prosumenten, vastgelegd middels de salderingsregeling, belemmert de verdere flexibilisering van de Nederlandse elektriciteitsmarkt. Niet alleen botst de salderingsregeling met het principe van vraag en aanbod, het stelt energieleveranciers ook voor een opslagvraagstuk zonder dat hiervoor een duidelijke vergoedingsstructuur is afgesproken.
Deze ongewenste situatie kan worden opgelost door het invoeren van flexibele tarieven en een grondige aanpassing van de salderingsregeling. Beide maatregelen zullen verder een aanmoedigende werking hebben op de toepassing van decentrale elektriciteitsopslag, die op zijn beurt een belangrijke bijdrage kan leveren aan de duurzame handhaving van balans op het net.

'Salderen maakt thuisaccu onrendabel’

Salderingsregeling
In de kern houdt de salderingsregeling in dat prosumenten de door henzelf overtollig opgewekte duurzame elektriciteit uit bijvoorbeeld hun zonnepanelen mogen ‘wegstrepen’ tegen de consumptie die zich voordoet op momenten dat de eigen opwek niet volstaat. De salderingsregeling impliceert dat de door prosumenten geleverde elektriciteit dezelfde marktwaarde heeft als de gevraagde elektriciteit ten tijde van tekortschietende eigen opwek.

Gratis opslag
De groeiende duurzame opwekcapaciteit in zowel binnen- als buitenland en de daaruit voortvloeiende piekmomenten in aanbod en vraag zetten deze vooronderstelling echter in toenemende mate onder druk. In extremis kan gesteld worden dat prosumenten, die elektriciteit leveren en vragen in lijn met de piekmomenten in duurzame opwek, verlangen dat de door hen overtollig opgewekte elektriciteit kosteloos wordt opgeslagen om te worden (terug)geleverd wanneer de eigen opwek niet volstaat.

Slimme meters
Het introduceren van flexibele tarieven en een grondige aanpassing van de salderingsregeling kan deze groeiende onbalans corrigeren. Dankzij digitale (slimme) meters is het voor netbeheerders nu mogelijk om het verbruik van consumenten per kwartier inzichtelijk te maken. Verder zijn de IT-systemen van zowel netbeheerders als leveranciers binnen afzienbare tijd in staat om met variabele tarieven (kwartierbeprijzing) te werken.

Vraag verplaatsen
Diverse proeven hebben verder inmiddels aangetoond dat consumenten zich door variërende prijzen laten sturen en blijvend bereid zijn hun vraag te verplaatsen naar goedkopere momenten. Dit gegeven kan als basis dienen om de salderingsregeling aan te passen. Het beginsel van vraag en aanbod, en dus variabele prijzen, zou ook bij de levering van elektriciteit door prosumenten leidend moeten zijn. De vergoeding voor prosumenten zou niet langer gebaseerd moeten zijn op de hoeveelheid geleverde kWh maar op basis van de marktwaarde van de geleverde kWh.

Impuls voor thuisaccu
Het invoeren van flexibele tarieven en het aanpassen van de salderingsregeling kan tevens zorgen voor een impuls in de toepassing van decentrale elektriciteitsopslag. Op dit moment is er door de salderingsregeling en de betrouwbaarheid van de Nederlandse energielevering geen business case voor decentrale elektriciteitsopslag met thuisaccu’s zoals de Tesla Powerwall. Flexibele tarieven kunnen het voor zowel prosumenten als consumenten echter interessant maken om elektriciteit op te slaan tijdens piekmomenten in aanbod en om elektriciteit te consumeren dan wel leveren op piekmomenten in vraag.

Batterijen als reservevermogen
Hiernaast kunnen door een toename in decentrale elektriciteitsopslag nieuwe business modellen ontstaan. Een voorbeeld hiervan is het voornemen van Eneco om middels een ‘zwerm’ batterijen primair reservevermogen aan Tennet aan te bieden. De opbrengst hiervan zal worden gedeeld tussen Eneco en de deelnemende huishoudens. Dergelijke initiatieven creëren verder de mogelijkheid om een stapeling van diensten aan te bieden, namelijk de opslag van de eigen duurzaam opgewekte elektriciteit, zekerheid in het geval van een stroomstoring, en de mogelijkheid om geld te verdienen door het aanbieden van reservevermogen aan Tennet.

Nieuwe business modellen
De invoering van variabele tarieven en een grondige aanpassing van de salderingsregeling leiden volgens JBR waarschijnlijk tot een toename in decentrale elektriciteitsopslag en de ontwikkeling van nieuwe business modellen. Gezamenlijk maken deze ontwikkelingen het mogelijk om piekmomenten in vraag en aanbod in toenemende mate te sturen. Door een dergelijke handhaving van balans op het net kunnen mogelijke dure netverzwaringen worden voorkomen.

Over de auteur: Joris Govers werkt als consultant energie bij JBR Management Consultants. Hij heeft veel ervaring met strategische en financiële vraagstukken in de energiemarkt. Govers volgde de opleiding International Relations and International Organizations aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij studeerde af op de geopolitieke effecten van schaliegas.

Foto: Hannah Beljaars-Frederiks uit Rotterdam-Heijplaat heeft zonnepanelen en een thuisbatterij. Ze is als een van de eerste deelnemers aangesloten op CrowdNett, een app die Eneco met hulp van Tesla, SolarEdge en Ampard aanbiedt. Thuisbatterijen gaan een belangrijke rol spelen in het balanceren van het (inter)nationale stroomnet (foto Eneco).

Verschenen in Ensoc